Gabinet TRYCHODERM · Słupsk, ul. Orląt Lwowskich 2 +48 513 590 757trychoderm.pl

Świadoma trychologia — przypadki własne

Moniletrix — włosy paciorkowate

Ewelina Cywińska ·

Tworzone przeze mnie posty mają na celu zwiększać świadomość zabiegowców co do różnorodności objawów występujących w obszarze owłosionej skóry głowy i włosów oraz konieczności uwzględnienia ich obecności przy kwalifikacji klientów do zabiegów.

Wywiad z klientem

Klientka trafiła do gabinetu z powodu problemów z zapuszczeniem włosów oraz ich puszeniem się i szorstką strukturą. Według klientki włosy od zawsze osiągają długość maksymalnie do ramion, a na problem puszenia i szorstkości nie pomagają żadne dostępne produkty pielęgnacyjne. Klientka wskazała także obszar potylicy jako miejsce charakteryzujące się stałym przerzedzeniem włosów, które było wielokrotnie konsultowane oraz leczone — bez powodzenia. Dodatkowo w obszarze potylicy występują wyczuwalne przez klientkę zmiany skórne określone jako krosty, obecne także poza obszarem owłosionej skóry głowy, na kończynach dolnych oraz górnych. Brak dodatkowych objawów oraz chorób przewlekłych.

Opis objawów i jednostki

Przyczyną problemów mojej klientki nie była wysokoporowatość włosów (jak przypuszczała i jak sugerowali liczni specjaliści zajmujący się pielęgnacją łodygi włosa). Klientka choruje na moniletrix — rzadką chorobę uwarunkowaną genetycznie, która charakteryzuje się zaburzeniem rozwoju łodygi włosa.

Włosy paciorkowate (moniletrix) to schorzenie łodyg włosów, które mają jednolite, regularne zwężenia przedzielone eliptycznymi pogrubieniami — zmiany przypominają wyglądem naszyjnik. Zgrubienia odpowiadają prawidłowej strukturze i grubości włosa, natomiast w obszarze przewężeń często dochodzi do uszkodzeń i łamania się włosów. Jednostka ta prowadzi do hipotrichozy, czyli zmniejszenia gęstości włosów w danym obszarze. W przypadku moniletrix zmiany mogą dotyczyć jedynie części włosów lub prowadzić do prawie całkowitego łysienia. Zaburzenia w rozwoju łodygi włosa mogą dotyczyć także innych obszarów, tj. brwi, rzęs czy włosów w innej lokalizacji.

Osoby z włosami paciorkowatymi, podobnie jak moja klientka, mają delikatne, krótkie i łamliwe włosy już od wczesnego dzieciństwa. Brak jest skutecznych metod leczenia, a jednym z głównych zaleceń jest delikatne „obchodzenie się” z włosami, aby minimalizować ryzyko ich łamania się w obszarze przewężeń.

W trichoskopii poza regularnymi przewężeniami i zgrubieniami w obszarze łodygi włosa (zmiany opisywane przez klientkę jako szorstkość włosów) widoczne mogą być nieprawidłowości dotyczące mieszka włosowego, tj. rumień okołomieszkowy, złuszczanie okołomieszkowe, czopy keratotyczne (zmiany opisywane przez klientkę jako krosty).

Różnicowanie

  • Włosy paciorkowate rzekome (pseudomoniletrix) — w odróżnieniu od moniletrix przewężenia są nieregularne i charakteryzują się kwadratowymi spłaszczeniami w obszarze łodyg włosów.
  • Włosy przypominające włosy paciorkowate (monilethrix-like hairs) charakteryzują się takim samym typem zwężeń jak w przypadku włosów paciorkowatych, jednak bez ich regularności. Mogą być obserwowane w łysieniu plackowatym, liszaju płaskim mieszkowym oraz w łysieniu indukowanym chemioterapią.

Postępowanie trychologiczne, kosmetologiczne i fryzjerskie

Czy opisane wyżej objawy są widoczne w ocenie makroskopowej owłosionej skóry głowy? Mówiąc prościej: czy kosmetolog lub fryzjer może wychwycić objawy tej jednostki bez użycia trichoskopu, jedynie skrupulatnie oceniając skórę głowy i włosy własnym wzrokiem?

TAK — objawy zarówno włosów paciorkowatych, jak i paciorkowatych rzekomych czy przypominających włosy paciorkowate, a także objawy okołomieszkowe, takie jak rumień, złuszczanie czy czopy keratotyczne, są widoczne w ocenie makroskopowej.

Czy wykonywanie zabiegów z zakresu trychologii, kosmetologii czy fryzjerstwa w przypadku moniletrix ma sens i przyniesie oczekiwaną przez klientkę poprawę stanu włosów?

NIE — oczywiście delikatna stymulacja w formie wcierek, zabiegów klasycznych czy mezoterapii igłowej będzie wspomagała wzrost włosów i zwiększała ich odporność na niekorzystne czynniki. Trzeba jednak pamiętać o delikatnym obchodzeniu się z łodygą włosów, aby minimalizować ich złamania w obszarze przewężeń (dotyczy to szczególnie zabiegów fryzjerskich czy dedykowanych konkretnie łodydze włosa).

Opis objawów oraz jednostki i różnicowanie opracowane w oparciu o: L. Rudnicka, M. Olszewska, A. Rakowska, Atlas trichoskopii. Tom I, Wydawnictwo Czelej, Lublin 2020.

Zobacz szkolenia Przypadek, który mnie zainspirował